Jestes tutaj:   Strona g┼é├│wna arrow Wiadomo┼Ťci archeologiczne arrow Polacy przebadali domy jednego z najstarszych miast swiata
Kacik Szajmona
Nowo┼Ťci wydawnicze
Dotacja Pradzieje.pl

Je┼Ťli podobaj─ů Ci si─Ö PRADZIEJE.PL i doceniasz to co robimy, wesprzyj nas. Utrzymanie serwera kosztuje dzi┼Ť naprawd─Ö wiele. Liczy si─Ö dla nas ka┼╝da z┼éot├│wka.

Dofinansowanie
Jednorazowo Miesiŕcznie

Waluta

Kwota

Waluta

Kwota






Przypomnij mi hasło
Nie masz konta? Załóż sobie
Polacy przebadali domy jednego z najstarszych miast swiata Drukuj E-mail
PAP  Nauka w Polsce   
Ekipa polskich archeologów przebada┼éa kompleksowo dwa budowane po sobie budynki mieszkalne na s┼éynnym tureckim stanowisku. Skrupulatne wykopaliska pozwoli┼éy zrekonstruowa─ç kolejne etapy powstawiania konstrukcji datowanych na koniec VII tys. p.n.e.
„Jest to ostatnia faza neolitu z dwunastu odkrytych w Çatalhoeyuek, tu┼╝ po niej miasto zosta┼éo opuszczone przez jego mieszka┼äców” – wyja┼Ťnia archeolog dr hab. Arkadiusz Marciniak z Instytutu Prahistorii Uniwersytetu Adama Mickiewicza.
JEDNO Z NAJSTARSZYCH MIAST NA ŚWIECIE

Çatalhoeyuek, jedno z najs┼éynniejszych stanowisk archeologicznych jest badane przez mi─Ödzynarodow─ů ekip─Ö naukowców, w tym Polaków. Obecnie jest to wielki kopiec kryj─ůcy relikty jednego z najwi─Ökszych miast m┼éodszej epoki kamienia, powsta┼éego w po┼éowie VIII tys. przed Chr.

Wiadomo ju┼╝ w jakich domach ┼╝yli mieszka┼äcy jednego z najstarszych miast na ┼Ťwiecie – przed porzuceniem swojej osady. Mia┼éy one czasem d┼éugo┼Ť─ç 6 metrów, pojedyncze ┼Ťcianki dzia┼éowe, na pod┼éodze miejsca na centralnie posadowione paleniska, a do ich budowy u┼╝ywano niekiedy kamiennej podsypki. Ich u┼╝ytkownicy wielokrotnie dokonywali renowacji pod┼éóg.

Cech─ů charakterystyczn─ů jest, ┼╝e mieszka┼äcy tej osady budowali domy stykaj─ůce si─Ö ze sob─ů ┼Ťcianami – tworz─ůce zwart─ů konstrukcj─Ö. W wi─Ökszo┼Ťci z nich nie by┼éo drzwi, a jedyne wej┼Ťcie prowadzi┼éo przez otwór w dachu. „Taka forma zabudowy zosta┼éa zast─ůpiona w ostatnich 200-300 latach funkcjonowania osady budowlami otwartymi o nieregularnym kszta┼écie, z drzwiami na poziomie pod┼éogi i wykonanymi mniej starannie w porównaniu z ich wczesnymi formami” – t┼éumaczy dr hab. Marciniak.

Konstrukcj─Ö takich domów w┼éa┼Ťnie ods┼éonili w ziemi polscy naukowcy w czasie ostatniego sezonu bada┼ä.

KAMIEŃ JAKO MATERIAŁ BUDOWLANY

Pierwsze co napotkali w ostatnim sezonie wykopaliskowym by┼é to budynek z paleniskiem, który uzyska┼é numer porz─ůdkowy 61. „W swej po┼éudniowej cz─Ö┼Ťci obraz konstrukcji jest troch─Ö zaburzony, g┼éównie przez wkopy z czasów hellenistycznych i bizantyjskich. D┼éugo┼Ť─ç budynku mi─Ödzy ┼Ťcianami wschodni─ů i zachodni─ů si─Öga ponad 6 metrów. Z naszych bada┼ä wynika, ┼╝e by┼éy trzy fazy zamieszkiwania tego budynku” – mówi dr hab. Marciniak.

Ju┼╝ w czasach u┼╝ytkowania budynek by┼é rekonstruowany wielokrotnie. ┼Üwiadcz─ů o tym liczne poziomy pod┼éogi oraz pozosta┼éo┼Ťci ┼Ťcian dzia┼éowych. W budynku 61. archeolodzy zaobserwowali jednak co┼Ť, czego jeszcze nie widziano w Çatalhoeyuek – pod┼éogi zbudowane na podsypce z bardzo ma┼éych bia┼éych kamieni.

„Najstarsza faza pod┼éogi zosta┼éa rozpoznana jako br─ůzowawa zbita ziemia umieszczona na grubej warstwie gliny. Ta pod┼éoga dalej by┼éa przebudowana, uzupe┼éniana kolejnymi warstwami, albo nak┼éadano na ni─ů kolejn─ů warstw─Ö klepiskow─ů. W najm┼éodszej fazie u┼╝ytkowania tego budynku mieszka┼äcy postanowili wykorzysta─ç bia┼ée kamyki do wykonania warstwy wyrównawczej niezb─Ödnej do posadowienia nowej pod┼éogi. To pierwszy taki przypadek odnotowany na tym stanowisku” – podkre┼Ťla naukowiec. Wyznacza on moment pojawienia si─Ö kamienia na tym obszarze jako materia┼éu budowlanego obok wszechobecnej dotychczas ceg┼éy mu┼éowej i gipsu.

Pomi─Ödzy kolejnymi pod┼éogami archeolodzy natkn─Öli si─Ö równie┼╝ na resztki paleniska.

POD PODŁOGĄ KOLEJNE BUDYNKI

Dalsze badania przynios┼éy odkrycie reliktów budynku oznaczonego numerem 62, umieszczonego dok┼éadnie poni┼╝ej wspomnianych konstrukcji. „Naszym oczom ukaza┼éa si─Ö kolejna pod┼éoga ze ┼Ťladami deptania i du┼╝─ů ilo┼Ťci─ů materia┼éu organicznego. Te ostatnie po przebadaniu przez paleobotaników pozwol─ů uzyska─ç informacje o ┼╝yciu mieszka┼äców tego domu” – wyja┼Ťnia dr hab. Marciniak.

Budynek 62. by┼é u┼╝ytkowany w co najmniej dwóch fazach – wskazuj─ů na to dwie, znajduj─ůce si─Ö na ┼Ťrodku budynku, konstrukcje paleniskowe. M┼éodsza z nich to piec, starsza to pozosta┼éo┼Ťci jakiego┼Ť paleniska. „Szczególnie interesuj─ůce jest, ┼╝e piec zosta┼é postawiony dok┼éadnie w tym samym miejscu, w którym w domu z m┼éodszego okresu istnia┼éo palenisko. Na istnienie paleniska wskazuj─ů fragmenty przepalonej ziemi” – opowiada badacz.

Archeolodzy zdejmuj─ůc kolejne warstwy zabudowy natrafili na trzeci─ů z kolei. „Charakteru tej sekwencji jednak jeszcze nie znamy. Nie znale┼║li┼Ťmy pozosta┼éo┼Ťci pod┼éóg, ale za to odkryli┼Ťmy obecno┼Ť─ç pi─Öciu palenisk ró┼╝nych wielko┼Ťci. Wygl─ůda na to, ┼╝e jest to co┼Ť w rodzaju dziedzi┼äca pozostaj─ůcego pomi─Ödzy jakimi┼Ť budynkami, na którym pó┼║niej postawiono budynki 61 i 62, na co mo┼╝e po┼Ťrednio wskazywa─ç charakter zabudowy znany z innych cz─Ö┼Ťci osady” – przypuszcza archeolog.

Kolejn─ů, ostatni─ů i najwcze┼Ťniejsz─ů chronologicznie sekwencj─Ö badan─ů w sezonie wykopaliskowym 2006, odkryto zaraz poni┼╝ej. Jest ni─ů charakterystyczny uskok biegn─ůcy na osi pó┼énoc – po┼éudnie w poprzek badanego wykopu. „Wydaje si─Ö, ┼╝e móg┼é on zosta─ç spowodowany prawdopodobnie przez trz─Ösienie ziemi, a powsta┼ée w tym miejscu m┼éodsze budynki budowane by┼éy po uprzednim wyrównaniu powierzchni” – mówi dr hab. Arkadiusz Marciniak.

***

Prace wykopaliskowe w najbli┼╝szym sezonie b─Öd─ů koncentrowa─ç si─Ö na rozpoznaniu relacji pomi─Ödzy charakterem zabudowy w najm┼éodszych fazach, badanych w ostatnich latach, a klasycznym etapem zasiedlenia Çatalhöyük, w którym mieszka┼äcy zamieszkiwali stykaj─ůce si─Ö ze sob─ů i bogato dekorowane domostwa. Drugim celem bada┼ä b─Ödzie weryfikacja hipotezy o trz─Ösieniu ziemi i potwierdzenie jej skutków w zabudowie miasta.

PAP – Nauka w Polsce, Adam Lisiecki

ko
http://www.naukapolska.pap.pl
{mos_sb_discuss:7}
 
Aktualny PageRank strony pradzieje.pl dostarcza: Google-Pagerank.pl - Pozycjonowanie + SEO