Jestes tutaj:   Strona g艂贸wna arrow Wiadomo艣ci archeologiczne arrow Tajemnice 艂owc贸w z epoki lodowcowej
Kacik Szajmona
Nowo艣ci wydawnicze
Dotacja Pradzieje.pl

Je艣li podobaj膮 Ci si臋 PRADZIEJE.PL i doceniasz to co robimy, wesprzyj nas. Utrzymanie serwera kosztuje dzi艣 naprawd臋 wiele. Liczy si臋 dla nas ka偶da z艂ot贸wka.

Dofinansowanie
Jednorazowo Miesi阠znie

Waluta

Kwota

Waluta

Kwota






Przypomnij mi has硂
Nie masz konta? Za丑 sobie
Tajemnice 艂owc贸w z epoki lodowcowej Drukuj E-mail
PAP - Nauka w Polsce   
呕yj膮cy 15 tysi臋cy lat temu 艂owcy ze stanowiska magdale艅skiego w Wilczycach ko艂o Sandomierza wyznawali podobn膮 ideologi臋, co my艣liwi w odleg艂ych Niemczech czy we Francji.
W Wilczycach za艂o偶yli sezonowe obozowisko 艂owieckie - baz臋 z której prowadzili od艂ów nosoro偶ca w艂ochatego i dzikich koni, a ponadto pozyskiwali lisa polarnego dla produkcji futer. Nawiedzali to miejsce sezonowo, by膰 mo偶e nawet i podczas ponad stu lat. Do takich wniosków doszed艂 wieloletni badacz tego stanowiska archeologicznego, dyrektor Instytutu Archeologii i Etnologii PAN profesor Romuald Schild.
BAZA 艁OWIECKA

"Bardzo du偶a liczba zabytków zarówno krzemiennych jak i ko艣cianych wskazuje, 偶e stanowisko by艂o u偶ytkowane przez wiele, wiele lat. Z tak du偶ej ich ilo艣ci mo偶emy wyci膮gn膮膰 wiele informacji dotycz膮cych sposobu 偶ycia zamieszkuj膮cych tu ludzi" - mówi profesor.

W czasie epoki lodowcowej, ponad 15 tysi臋cy lat temu 艂owcy upatrzyli sobie na obozowisko szczyt wzniesienia, sk膮d mogli obserwowa膰 okolic臋. Tu偶 obok p艂yn臋艂a rzeka, dzisiejsza Opatówka. Zdaniem naukowca, nieprzypadkowo wybrali to miejsce.

"Ich decyzja by艂a uzasadniona strategi膮. Byli na tyle blisko by móc obserwowa膰 zwierzyn臋, gromadz膮c膮 si臋 w szerokiej dolinie obfituj膮cej w po偶ywienie i wod臋, a jednocze艣nie na tyle daleko by jej nie sp艂oszy膰. To charakterystyczne zachowanie zaobserwowane dla wi臋kszo艣ci stanowisk z tego okresu w Europie 艣rodkowej i zachodniej" - mówi prof. Schild.

Jak t艂umaczy, Magdale艅czycy z Wilczyc polowali g艂ównie na zwierz臋ta dobrze wypasione, t艂uste, posiadaj膮ce dobre futro. Ich 艂upem pada艂y nosoro偶ce, konie, bobry oraz lisy polarne. Nie gardzili tak偶e ptakami, np. mew膮 morsk膮, która przylatywa艂a tu szukaj膮c wolnych od lodu obszarów. Podchodzili takie zwierz臋ta i zabijali je oszczepami lub strzelaj膮c z 艂uku. "To nie by艂y masowe polowania - przewa偶nie wybierali jak膮艣 konkretn膮 sztuk臋 ze stada. Lisy polarne wpada艂y zapewne w jakie艣 zastawione na nie pu艂apki" - wyja艣nia.

WARSZTAT PRODUKCYJNY

Na podstawie ko艣ci upolowanych zwierz膮t archeolodzy okre艣lili, 偶e 艂owcy przybywali do Wilczyc w okresie pó藕nojesienno-zimowym. "Futro lisa polarnego jest wtedy najlepsze, a zwierz臋ta bardziej t艂uste, co nie jest bez znaczenia dla diety. Zim膮 tak偶e 艂atwiej przechowywa膰 jest mi臋so" - t艂umaczy prof. Schild.

Archeolodzy odnale藕li tak偶e dowody na istnienie warsztatu preparowania skór upolowanych zwierz膮t. "Wskazuj膮 na to chocia偶by znalezione liczne ig艂y ko艣ciane oraz du偶e ilo艣ci ochry - barwnika s艂u偶膮cego do wyprawiania skór, cho膰 nie tylko, bo i do celów kultowych, oraz medycznych" - wyja艣nia naukowiec.

REKONSTRUKCJA KRAJOBRAZU

Z bada艅 wykopaliskowych pozyskano kilka zaledwie szcz膮tków ro艣linnych. "Posiadamy w臋gielki drzewne sosny zwyczajnej, datowanej na 15,3 tys. lat, oraz kilku nieokre艣lonych drzew iglastych. To bardzo niewiele. Do rekonstrukcji szaty ro艣linnej pos艂u偶yli艣my si臋 wi臋c wykopanymi szcz膮tkami zwierz臋cymi. Zwierz臋ta do 偶ycia potrzebuj膮 odpowiedniej ro艣linno艣ci. Dzi臋ki temu mo偶emy wst臋pnie okre艣li膰, jaka ro艣linno艣膰 otacza艂a pradziejowych 艂owców" - zaznacza prof. Schild.

"Na wy偶ynach otaczaj膮cych Opatówk臋 ros艂a ro艣linno艣膰 tundrowa, natomiast w jej dolinie, tam gdzie gromadzi艂y si臋 zwierz臋ta, ros艂y rzadkie drzewa - mi臋dzy innymi wierzba i brzoza, oraz krzewy, a tak偶e zaro艣la i trawy. Miejsce te - tak膮 nisz臋 ekologiczn膮 z drzewami - mo偶na nazwa膰 +oaz膮 parkow膮+" - opisuje archeolog.

WIELKA EUROPEJSKA WSPÓLNOTA Z "WENUSKAMI"

艁owcy z Wilczyc nale偶eli do wielkiej europejskiej wspólnoty kulturowej. Wed艂ug profesora Schilda rozci膮ga艂a si臋 ona od Francji, przez Nadreni臋 po Morawy na po艂udniu i Wilczyce najdalej na wschód. Symbolem tej wspólnotymaj膮 by膰 znajdowane na tym obszarze figurki i ryty ze przedstawiaj膮ce schematycznie posta膰 kobiec膮, o silnie zaznaczonych po艣ladkach i tu艂owiem. Figurki te, tzw. Wenuski, których w Wilczycach odkryto oko艂o 40., wycinane by艂y z krzemienia, ko艣ci i k艂ów mamuta. Ich liczba po艣wiadcza co najmniej kilkudziesi臋cioletni膮 tradycj臋 u偶ytkowania tego miejsca.

"Na naszym stanowisku odkryli艣my tak偶e p艂yty piaskowca ob艂upane na kszta艂t owalu. Jeszcze nie mamy pewno艣ci, ale podejrzewamy, 偶e na ich powierzchni znajduj膮 si臋 bardzo delikatne ryty przedstawiaj膮ce zwierz臋ta b膮d藕 kobiety. Podobne zabytki znane s膮 z innych stanowisk z okresu magdale艅skiego. Obecnie nasze p艂yty badaj膮 specjali艣ci" - mówi prof. Schild.

Wyst臋powanie analogicznych schematycznych postaci kobiet na du偶ym obszarze Europy 艣wiadczy o kontaktowaniu si臋 i wymianie idei przez magdale艅czyków. "Dowodem na to s膮 tak偶e surowce kamienne znalezione w Wilczycach, których najbli偶sze 藕ród艂a s膮 oddalone nawet o kilkaset kilometrów" - zauwa偶a prof. Schild. "Wydaje si臋, 偶e 艂owcy z Wilczyc w臋drowali w cyklu rocznym g艂ównie po osi pó艂noc-po艂udnie" - dodaje.

BADANIA MAJ膭 SI臉 KU KO艃COWI

W czasie bada艅 archeologicznych natrafiono na szkielet dziecka. Profesor wyklucza jednak istnienie cmentarzyska na stanowisku w Wilczycach. "By艂 to pochówek w ramach obozowiska" - wyja艣nia. "Dziecko to nie donoszony p艂ód, wcze艣niak, który nie mia艂 szans na prze偶ycie. Zmar艂y natychmiast po porodzie zosta艂, jak s膮dzimy, pochowany pod pod艂oga jednego z domostw" - dodaje naukowiec. Badania szcz膮tków kostnych p艂odu wci膮偶 trwaj膮. Naukowcy ustal膮 p艂e膰 i dat臋 艣mierci poprzez analiz臋 DNA.

Badania wykopaliskowe stanowiska w Wilczycach wkrótce zostan膮 zawieszone. Na tym miejscu powstanie pawilon wystawowy wraz z tarasem widokowym.

***

Kultura magdale艅ska rozwija艂a si臋 w górnym paleolicie na obszarze Europy Zachodniej i 艢rodkowej. Nazwa pochodzi od stanowiska La Madeleine we Francji. Z przedstawicielami tej kultury wi膮偶e si臋 s艂ynn膮 francusk膮 grot臋 Lascaux, nosz膮c膮 艣lady licznych malunków. Zabytki kultury magdale艅skiej znane s膮 tak偶e z Polski, m.in. z Jaskini Maszyckiej, ko艂o Ojcowa.

PAP - Nauka w Polsce, Adam Lisiecki

kol
http://www.naukapolska.pap.pl
{mos_sb_discuss:7}

 
Aktualny PageRank strony pradzieje.pl dostarcza: Google-Pagerank.pl - Pozycjonowanie + SEO