Jestes tutaj:   Strona g艂贸wna arrow Wiadomo艣ci archeologiczne arrow Szkielety zad偶umionych odkryli archeolodzy z W臋gorzewa
Kacik Szajmona
Nowo艣ci wydawnicze
Dotacja Pradzieje.pl

Je艣li podobaj膮 Ci si臋 PRADZIEJE.PL i doceniasz to co robimy, wesprzyj nas. Utrzymanie serwera kosztuje dzi艣 naprawd臋 wiele. Liczy si臋 dla nas ka偶da z艂ot贸wka.

Dofinansowanie
Jednorazowo Miesi阠znie

Waluta

Kwota

Waluta

Kwota






Przypomnij mi has硂
Nie masz konta? Za丑 sobie
Szkielety zad偶umionych odkryli archeolodzy z W臋gorzewa Drukuj E-mail
PAP  Nauka w Polsce   
Cmentarzysko zad偶umionych sprzed 300 lat odkryli archeolodzy z Muzeum Kultury Ludowej w W臋gorzewie. Ekipa badawcza – Jerzy Marek 艁apo oraz 艁ukasz Kowalski – zosta艂a wezwana do miejscowo艣ci 艁awki, ko艂o Rynu (woj. warmi艅sko-mazurskie), gdy w trakcie prac budowlanych natrafiono na ludzkie szcz膮tki.
Du偶a ilo艣膰 szkieletów, gwo藕dzie trumienne oraz pojedyncze fragmenty toczonych naczy艅 w zasypiskach grobów wydatowa艂y nekropoli臋 na prze艂om XVII/XVIII w. Naukowcy mogli porówna膰 wyniki bada艅 ratowniczych z informacjami historycznymi i folklorystycznymi.  "Pozwala do艣膰 precyzyjnie zrekonstruowa膰 przebieg epidemii d偶umy na Mazurach w latach 1708-1711. W tym czasie nie by艂o innych, wielkich epidemii" – mówi 艁apo.
ZMIANA OBRZ膭DKU POGRZEBOWEGO

W 艁awkach zaobserwowano dwie fazy istnienia cmentarzyska – starsz膮 z grobami z pocz膮tku zarazy i m艂odsze z jej schy艂ku. Ró偶ni膮 si臋 one podej艣ciem do tradycji grzebalnej. „W grobach starszych, wkopanych g艂臋biej znale藕li艣my trumienne gwo藕dzie, 艣wiadcz膮ce, i偶 pogrzeby, mimo epidemii, by艂y przeprowadzane zgodnie z tradycj膮, zmarli grzebani byli w trumnach. Jednak z biegiem czasu, gdy liczebno艣膰 lokalnej populacji gwa艂townie si臋 kurczy艂a, wyra藕nie uproszczono obrz膮dek pogrzebowy. Groby by艂y p艂ytsze, a zdarzy艂o si臋, 偶e do jednej jamy wrzucono dwóch zmar艂ych, tak i偶 ich miednice niemal si臋 styka艂y. Mimo wyra藕nego po艣piechu jeden z nieboszczyków mia艂 r臋ce starannie z艂o偶one na krzy偶 na piersiach, drugi spoczywa艂 na prawym boku” – opowiada 艁apo.

Archeolog swoj膮 wiedz臋 uzupe艂nia korzystaj膮c ze 藕róde艂 pisanych. „Du偶a ilo艣膰 zmar艂ych mieszka艅ców Mazur w czasie epidemii d偶umy – w 艁awkach zmar艂y 153 osoby spo艣ród 183 mieszka艅ców! – przyczyni艂a si臋 do zmian nie tylko w obrz臋dowo艣ci pogrzebowej, ale do przerwania wielu tradycji si臋gaj膮cych korzeniami pó藕nego 艣redniowiecza. Takie zamiany zaobserwowano tak偶e podczas bada艅 na przyko艣cielnym cmentarzu w W臋gorzewie, przeprowadzonych w 2003 r.” – dodaje.

W 8 tomie czasopisma „Studia Angerburgica” prof. Grzegorz Bia艂u艅ski przeprowadzi艂 analiz臋 liczebno艣ci zgonów w 1710 r. w starostwie w臋goborskim (w臋gorzewskim). Wynika z niej wyra藕nie, 偶e nasilenie pogrzebów przypad艂o na okres od po艂owy czerwca do po艂owy pa藕dziernika, z kulminacj膮 w drugiej po艂owie sierpnia. „Podobnie musia艂a si臋 rozk艂ada膰 umieralno艣膰 tak偶e w innych mazurskich starostwach. Tak te偶 za cezur臋 czasow膮 zmian w dba艂o艣ci o tradycyjny obrz膮dek pogrzebowy na Mazurach nale偶y uzna膰 pó藕ne lato – wczesn膮 jesie艅 1710 r.” – zauwa偶a 艁apo.

ZAD呕UMIONE OPOWIE艢CI

Okazuje si臋, 偶e d偶uma „przynios艂a” tak偶e kilka poda艅 ludowych. W nich to szuka si臋 sprawców pocz膮tku epidemii. „Mi臋dzy przys艂owiowe bajki nale偶y w艂o偶y膰 jedno z nich, ze wsi Kurki, w gm. Olsztynek, obecnie w pow. olszty艅skim, jakoby do rozszerzania si臋 d偶umy w tamtej okolicy mieli si臋 przyczyni膰 miejscowi m艂odzie艅cy, którzy z ciekawo艣ci otworzyli skrzyni臋, przywiezion膮 na pruska stron臋 i porzucon膮 przez polskich 呕ydów. W niej to mia艂y znajdowa膰 si臋 zw艂oki zad偶umionego...” – przytacza podanie archeolog.

Zdaniem naukowca du偶o bardziej przydatnym podaniem do badania przebiegu epidemii na Mazurach jest opowiadanie Jadwigi Tressenberg, w którym to opisano kapelusznika ze wsi Str臋gielek, w pow. w臋gorzewskim. „Wykonywa艂 on ró偶ne nakrycia g艂owy, niezb臋dne równie偶 zmar艂ym. Nie godzi艂o si臋 stan膮膰 na drugim 艣wiecie, przed Bogiem z go艂膮 g艂ow臋. Zgodnie z podaniem – kapelusznik cieszy艂 si臋 bardzo, gdy przysz艂a zaraza, bowiem zwi臋kszy艂a si臋 wyra藕nie ilo艣膰 zamówie艅 na jego kapelusze. Z czasem jednak nie mia艂 ju偶, kto odbiera膰 zamówionych nakry膰 g艂owy...” – opowiada.

Wydobyte szcz膮tki kostne pogrzebano powtórnie w zbiorowym grobie, w strefie, która nie b臋dzie obj臋ta dalszymi pracami ziemnymi.

PAP – Nauka w Polsce, Adam Lisiecki

tot
http://www.naukapolska.pap.pl
{mos_sb_discuss:7}
 
Aktualny PageRank strony pradzieje.pl dostarcza: Google-Pagerank.pl - Pozycjonowanie + SEO