Jestes tutaj:   Strona g艂贸wna
Kacik Szajmona
Nowo艣ci wydawnicze

logo_jooble.gif
Jooble praca

Dotacja Pradzieje.pl

Je艣li podobaj膮 Ci si臋 PRADZIEJE.PL i doceniasz to co robimy, wesprzyj nas. Utrzymanie serwera kosztuje dzi艣 naprawd臋 wiele. Liczy si臋 dla nas ka偶da z艂ot贸wka.

Dofinansowanie
Jednorazowo Miesi阠znie

Waluta

Kwota

Waluta

Kwota






Przypomnij mi has硂
Nie masz konta? Za丑 sobie
click here . double glazed windows . floor graphics . cbd tinctures . Asbestos Attorney Reviews
Peru - sensacyjne odkrycia polskich archeolog贸w Drukuj E-mail
PAP - Nauka w Polsce, Adam Lisiecki   
艢mia艂o mo偶na nazwa膰 naukow膮 sensacj膮 wyniki ostatnich polskich bada艅 archeologicznych w Peru. Ruiny wielkiego pa艂acu, grobowiec ze szcz膮tkami dziewi臋ciu osób, ofiary z ludzi, bogactwo skarbów, a przede wszystkim nowe spojrzenie na zasi臋g staro偶ytnej kultury Moche - archeolodzy w dolinie rzeki Culebras poznaj膮 sekrety sprzed 1,5 tys. lat. peru2_jpgPolsko-peruwia艅ska ekipa archeologów dokona艂a niezwyk艂ej rzeczy - w ostatniej z dolin nie obj臋tej badaniami odkry艂a ponad 100 stanowisk, z których poka藕n膮 liczb臋 stanowi膮 osady i cmentarzyska kultury Moche. Ok. 300 kilometrów na pó艂noc od stolicy Peru, Limy, w dolinie rzeki Culebras swoj膮 misj臋 wype艂niaj膮 archeolodzy z O艣rodka Bada艅 Prekolumbijskich Uniwersytetu Warszawskiego wraz z peruwia艅skimi kolegami z Papieskiego Uniwersytetu Katolickiego w Limie.

Najwi臋ksz膮 sensacj膮 by艂o odkrycie w wiosce Quillapampa dawnej rezydencji, któr膮 1,5 tys. lat temu zamieszkiwa艂y miejscowe elity. Ruiny rezydencji kry艂y 艣lady makabrycznych praktyk. Pod pod艂ogami archeolodzy znale藕li szcz膮tki wielu osób. W ostatnim czasie czterech doros艂ych, a w poprzednich sezonach dwóch kilkuletnich dzieci i dwóch noworodków. Z uk艂adu szcz膮tków wynika, 偶e osoby te nie mia艂y spokojnej 艣mierci. "Dwójka z nich le偶a艂a zgi臋ta w pó艂 na plecach, tak, 偶e stopy mia艂a w okolicach g艂owy. Zgin臋li zmia偶d偶eni du偶ych rozmiarów kamieniami. Kolejna osoba to najwyra藕niej m艂ody wojownik, którego g艂ow臋 rozbito maczug膮. Badania antropologiczne wyja艣ni膮 czy przed egzekucj膮 by艂 on torturowany. Nie jeste艣my w stanie tego stwierdzi膰, ale analogie ikonograficzne sugeruj膮, i偶 ofiary mog艂y by膰 wcze艣niej zamroczone" - opisuje dr Mi艂osz Giersz, szef ekipy archeologów.


Jak wyt艂umaczy膰 takie praktyki? "By艂y to zapewne ofiary sk艂adane w czasie licznych przebudów pa艂acu. Taki by艂 zwyczaj; przypomina on tak zwane ofiary zak艂adzinowe, wyst臋puj膮ce w wielu kulturach pradziejowych ca艂ego 艣wiata, w tym tak偶e z terenów 艣redniowiecznej s艂owia艅szczyzny" - t艂umaczy dr Giersz, ale jak zaznacza, krwawe praktyki odkryte w Quillapampa s膮 charakterystyczna dla 艣wiata kultury Moche. "W pó藕niejszych kulturach przedhiszpa艅skich, w tym w kulturze Inków, ofiary ludzkie wyst臋powa艂y rzadziej. Za twory 艣wi臋te, w których kryje si臋 moc, a które sk艂adano w ofierze przy takich okazjach uznawano m. in. lamy, 艣winki morskie, 偶aby, czy ludzkie w艂osy" - wymienia naukowiec.

Równie interesuj膮cy jest sam pa艂ac. Budynek mo偶na zrekonstruowa膰 na podstawie zachowanych fragmentów, m.in. zawalonego dachu zdobionego charakterystycznymi ceramicznymi maczugami, a tak偶e dzi臋ki bardzo bogatej ikonografii kultury Moche.

Wed艂ug naukowca musia艂 on nale偶e膰 do jakiej艣 wa偶nej osobisto艣ci. "By艂 to 艣redniej wielko艣ci o艣rodek w艂adzy lokalnej. Urz臋dowa艂 tu zapewne miejscowy w艂adca" - zaznacza.

Sk膮d taka pewno艣膰? Przez analogi臋 do odkrytego pod jedn膮 z pod艂óg kompleksu grobowca wysokich elit. Zabytki jakie tam znaleziono, m.in. bi偶uteria, wytworna ceramika czy elementy zbroi nawi膮zuj膮 swoim stylem do najznamienitszych przyk艂adów sztuki garncarskiej i z艂otniczej kultury Moche. Grobowiec ten nale偶a艂 z ca艂膮 pewno艣ci膮 do w艂adcy-wojownika pa艂acu w Quillapampa. "Pa艂ac musia艂 nale偶e膰 do jakiego艣 wysoko postawionego miejscowego przedstawiciela elit, wys艂anego zapewne do pilnowania i nadzorowania okolicy, to jest po艂udniowej granicy imperium Moche" - wyja艣nia dr Giersz. Kontrolowana by艂a uprawa roli, a tak偶e 藕ród艂a wodne w tej dolinie.



Odkrycie w Quillapampa oznacza wielk膮 zmian臋 w postrzeganiu zasi臋gu terytorialnego kultury Moche. "Definitywnie przesun臋li艣my granic臋 pa艅stwa Moche o prawie 100 kilometrów na po艂udnie" - wyja艣nia archeolog, i przypomina - "przez d艂ugi czas uwa偶ano, 偶e naturaln膮, po艂udniow膮 granic臋 Moche stanowi艂a rzeka Nepe艅a, oddalona o oko艂o 90 km na pó艂noc od badanego przez nas obszaru. Mimo, i偶 wielu badaczy kwestionowa艂o wcze艣niejsze ustalenia dotycz膮ce usytuowania po艂udniowej granicy kultury Moche, znajdowane do tej pory 艣lady jej bytno艣ci ogranicza艂y si臋 g艂ównie do cmentarzysk, nie udokumentowano natomiast pozosta艂o艣ci osad czy architektury administracyjnej b膮d藕 kultowej. Tak by艂o, a偶 do dzisiaj".

Badanie dziejów przedhiszpa艅skiego Peru w dolinie rzeki Culebras dostarcza tak偶e innych interesuj膮cych i zaskakuj膮cych odkry膰. Patrycja Prz膮dka-Giersz z Uniwersytetu Warszawskiego dokona艂a jeszcze jednego - ruin Ten Ten, najwi臋kszego z dotychczas zarejestrowanych przedhiszpa艅skich centrów administracyjno- ceremonialnych w dolinie Cuelbras, którego monumentalna architektura z ceg艂y mu艂owej i kamienia rozpo艣ciera si臋 na obszarze 1 km2. Stanowisko Ten Ten, którego najwi臋kszy rozkwit datowany jest na okres dominacji Inków na pó艂nocnym wybrze偶u Peru (1470-1532), si臋ga swoj膮 histori膮 okresów wcze艣niejszych.

Po dzi艣 dzie艅 w艣ród naukowców panuje przekonanie, 偶e badany przez polskich archeologów obszar, co najmniej od pocz膮tku XIV wieku n.e., wchodzi艂 w sk艂ad ekspansywnego królestwa Chimú, które obj膮膰 mia艂o swoj膮 dominacj膮 ca艂e pó艂nocne wybrze偶e Peru. Jak podkre艣laj膮 prowadz膮cy wykopaliska archeolodzy, wyniki najnowszych bada艅 poddaj膮 w w膮tpliwo艣膰 dotychczasowe ustalenia dotycz膮ce granic ekspansji terytorialnej królestwa Chimú oraz charakteru kontroli politycznej Imperium Inków w tej cz臋艣ci wybrze偶a Peru. Polsko- peruwia艅skie wykopaliska na stanowisku Ten Ten dowodz膮, i偶 na prze艂omie pierwszego i drugiego tysi膮clecia n.e. na badanym obszarze powstaje silny organizm polityczny, który stworzy艂 w艂asny styl artystyczny, w tym charakterystyczn膮 ceramik臋 oraz architektur臋 i obj膮艂 swoimi wp艂ywami rozleg艂y pas wybrze偶a, a w pó藕niejszym czasie stawi艂 opór ekspansji królestwa Chimú.

"Dopiero w okresie dominacji Inków o艣rodek w Ten Ten zostaje w艂膮czony w ich Imperium i staje si臋 wa偶nym centrum administracyjnym po艂o偶onym na g艂ównym szlaku 艂膮cz膮cym pó艂nocne i po艂udniowe tereny wybrze偶a dzisiejszego Peru. O艣rodek zachowuje jednak swój dawny charakter, a miejscowi arty艣ci nadal produkuj膮 lokaln膮 ceramik臋, której charakterystyczny styl pozostaje prawie niezmienny przez ostatnie 500 lat poprzedzaj膮cych hiszpa艅sk膮 konkwist臋" - wyja艣nia Patrycja Prz膮dka-Giersz.

PAP - Nauka w Polsce, Adam Lisiecki

 
Aktualny PageRank strony pradzieje.pl dostarcza: Google-Pagerank.pl - Pozycjonowanie + SEO