|
"Cz³owiek Lodu" sprzed 5 tys. lat zgin±³ od strza³y |
|
|
|
PAP - Nauka w Polsce
|
Naukowcy zdo³ali wreszcie odkryæ, co by³o przyczyn± zgonu s³ynnego "Oetzi", my¶liwego sprzed 5 tys. lat, którego zmumifikowane zw³oki odnaleziono kilkana¶cie lat temu zamro¿one w alpejskim lodowcu, powy¿ej 3 tys. metrów nad poziomem morza - informacjê na ten temat opublikowa³o pismo "Journal of Archeological Science".
Supernowoczesne badania wykaza³y, ¿e "Oetzi" zgin±³ od strza³y, która przebi³a mu têtnicê i spowodowa³a wykrwawienie.
Naukowcy ze Szwajcarii i W³och wykorzystali nieinwazyjne techniki obrazowania medycznego do przebadania zamro¿onych zw³ok my¶liwego. Analizy ujawni³y, ¿e strza³a, która ugodzi³a go od ty³u, rozerwa³a têtnicê szyjn±, powoduj±c gwa³towny krwotok, wstrz±s, a w koñcu atak serca.
Nawet dzisiaj tego rodzaju rana by³aby ¶miertelnie niebezpieczna, a szanse prze¿ycia, do czasu dowiezienia do szpitala i przej¶cia niezbêdnej operacji, nie przekracza³aby 40 procent, uwa¿aj± badacze.
Fakt, ¿e strza³a zosta³a wyci±gniêta z cia³a przed ¶mierci±, pogorszy³ sytuacjê i przyspieszy³ zgon - oceni³ prof. Frank Ruehli z Uniwersytetu w Zurychu, który przeprowadza³ badania wspólnie z naukowcami z Bolzano w pó³nocnych W³oszech, gdzie cia³o jest przechowywane w specjalnych warunkach.
Przeskanowanie cia³a potwierdzi³o wcze¶niejsze przypuszczenia, ¿e zgon mia³ zwi±zek z grotem strza³y, który utkwi³ w ciele wêdrowca, przekraczaj±cego najwy¿sze prze³êcze alpejskie miedzy obecnymi W³ochami a po³udniow± Austri±. Nowe odkrycia wykluczy³y natomiast inne teorie, na przyk³ad, ¿e pad³ on ofiar± rytualnych obrzêdów albo ¿e zmar³ z wycieñczenia w trakcie d³ugotrwa³ej burzy.
Naukowcy zastosowali najnowocze¶niejsz± tomografiê komputerow± wysokiej rozdzielczo¶ci, pozwalaj±c± stworzyæ trójwymiarowe obrazy cia³a "Oetziego" i poszczególnych jego organów, bez ingerencji chirurgicznej i rozmra¿ania go, co mog³oby zniszczyæ licz±ce 5 tys. lat zw³oki.
"Oetzi" sta³ siê jedn± z najs³ynniejszych postaci 1991 roku, kiedy to jego cia³o odkryli alpini¶ci w lodowcu na wysoko¶ci 3210 metrów nad poziomem morza, w pobli¿u granicy austriacko-w³oskiej. Archeolodzy przypuszczali, ¿e "Cz³owiek Lodu", który mia³ ze sob± ³uk, ko³czan ze strza³ami i miedziany toporek, by³ my¶liwym lub wojownikiem, zabitym w walce z przedstawicielami obcego plemienia.
Inna teoria mówi, ¿e by³ wêdrowc±, przekraczaj±cym Alpy z po³udnia na pó³noc w celach handlowych lub szpiegowskich. Odkrycie jego mumii spowodowa³o wiele rewolucyjnych zmian w my¶leniu o przesz³o¶ci naszego kontynentu, m.in. pozwoli³o przesun±æ o oko³o tysi±c lat czas wykorzystania w tej czê¶ci kontynentu miedzianych narzêdzi. WIT
PAP - Nauka w Polsce
bsz
http://www.naukapolska.pap.pl
{mos_sb_discuss:7}
|
